Boşanma davalarında uygun koşullarda e-Duruşma imkânından yararlanılabilir. Ancak her duruşma ve her işlem için uzaktan katılımın mümkün olduğu varsayılamaz. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 149. maddesinin birinci fıkrası uyarınca: “Mahkeme, taraflardan birinin talebi üzerine talep eden tarafın veya vekilinin, aynı anda ses ve görüntü nakledilmesi yoluyla bulundukları yerden duruşmaya katılmalarına ve usul işlemleri yapabilmelerine karar verebilir.” Boşanma davasının hangi mahkemede görüleceği bakımından ise yetkili ve görevli mahkemenin belirlenmesine ilişkin yazımız incelenebilir.
1. Boşanma Davalarında E-Duruşma Yapılabilir mi?
Genel usul kuralı çerçevesinde, e-Duruşma sistemi hukuk mahkemelerinde taraf ve vekillerinin duruşmaya uzaktan katılmasına olanak tanımaktadır. Yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere “E-Duruşma, mahkeme huzurunda yapılan duruşma ile aynı hukuki sonuçları doğurur.”
2. E-Duruşma Talebi Nasıl Yapılır ve Değerlendirilir?
A. Talep Süresi ve Usulü
Taraflardan biri veya vekili, duruşmaya e-Duruşma Sistemi yoluyla katılmayı, usul işlemleri yapmayı ya da tanığın, bilirkişinin veya uzmanın e-Duruşma Sistemi yoluyla dinlenilmesini gerekçesiyle birlikte mahkemeden talep edebilir.
Talebin süresi ve mahkemenin karar verme zamanı bakımından e-Duruşma, UYAP mobil uygulamaları, avukat veya vatandaş portalı üzerinden duruşma gününden en az iki iş günü önce mahkemesinden talep edilir. e-Duruşma talebi hakkında hâkim, duruşma gününden en az bir iş günü önce kabul veya ret hususunda karar verir.
B. Talebin Karara Bağlanması Zorunluluğu ve Hukuki Dinlenilme Hakkı
Mahkemenin süresinde yapılan e-Duruşma talebini görmezden gelerek karar vermesi usule aykırıdır. Yargıtay mahkemenin “e-duruşma talebi hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesi” gerektiğini belirterek istem karara bağlanmadan vekilin yokluğunda hüküm kurulmasını hukuki dinlenilme hakkına aykırı bulmuş ve kararı bozmuştur.
3. Hangi Durumlarda Fiziken Katılım Gerekebilir?
Yargı kararları, usulî işlemlerin ve teknik altyapının gerektirdiği durumlarda fiziken duruşma salonunda bulunulması gerektiğini veya uzaktan katılım talebinin reddedilebileceğini göstermektedir.
Elektronik İmza ve Ön İnceleme Gereklilikleri: UYAP altyapısının ön inceleme duruşmalarında e-duruşma sonrasında elektronik imza alınmasına uygun şekilde hazır hale getirilmediği anlaşıldığından, e-duruşma yapılamadığı uygulamada görülmektedir. İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi (30.06.2025, E. 2024/626, K. 2025/469) kararında da duruşmanın ertelenmesi hâllerinin “E-duruşma sistemi ile katılım sağlanamaması halinde duruşmanın ertelenmesi hali, ilgili Yönetmelik’te imza alınması gereken haller ve sistemde yaşanan arıza ile sınırlı olarak belirtilmiştir.” şeklinde ifade edilmektedir.
Tanık Dinlenilmesi ve Teknik Riskler: e-duruşma talebinin, dosyada tanık dinlenecek olması, e-duruşma sisteminde bazen tarafların ya da Mahkemeden kaynaklı sorunlar olması nedeniyle ses ve görüntü naklinin olmaması bu durumda duruşmanın ertelendiği gerekçesiyle talebin kabul edilmediği görülmektedir.
Duruşma Düzeni ve Kılık-Kıyafet Kuralları: İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi (30.06.2025, E. 2024/626, K. 2025/469) kararında, e-duruşma düzeninin yüz yüze duruşma ile aynı olduğu vurgulanmış; vekilin cübbesinin yanında olmadığını bildirmesi üzerine oturum sonlandırılmış, sistem arızası bulunmadığından erteleme talebi kabul edilmemiştir.
Yetkisiz Vekilin Katılımı: Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi (28.04.2026, E. 2026/188, K. 2026/363) kararında, talebi kabul edilen vekil yerine yetki belgesi sunmayan başka bir avukatın sisteme katılması engellenmiştir.
Avukatın Gözünden: Duruşmanın Niteliği ve Mahkemenin Usulî Gereklilikleri
Uzaktan katılım imkânı mutlak bir hak olmayıp mahkemenin kabul kararına ve duruşmanın usulî niteliğine bağlıdır. Vekillerin: Duruşma gününden en az iki iş günü önce gerekçeli talepte bulunmaları, Hâkimin en az bir iş günü önce vereceği kabul veya ret kararını UYAP üzerinden denetlemeleri, Talebin kabulü hâlinde belirlenen saatte sisteme bağlanarak hazır bulunmaları gerekir.
Sisteme bağlanılmaması durumunda mahkemenin dosyayı işlemden kaldırma veya davayı açılmamış sayma riski bulunmaktadır. Örneğin, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi (12.03.2026, E. 2026/161, K. 2026/368) kararında, “Herhangi bir teknik problem bulunmamasına karşın mahkemece yaklaşık beş dakika açık tutulan e-duruşma oturumuna katılmayan davacı vekili” nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına ilişkin ilk derece kararına yönelik istinaf başvurusu esastan reddedilmiştir.
Uygulamada En Sık Karşılaşılan Sorunlar
A. Teknik Bağlantı Sorunları ve HMK m. 150’nin Uygulanması
Yönetmelik ve yargı kararlarında yer alan ortak kural uyarınca: “Taraf veya vekilin kusuru olmaksızın teknik sebeplerden dolayı e-Duruşmanın yapılamaması hâlinde, ilgili taraf veya vekil yönünden Kanunun 150 nci maddesinin birinci fıkrası uygulanmaz.”
Teknik arıza iddialarında yargı mercilerinin benimsediği ilkeler şunlardır:

Teknik Aksaklığın Araştırılması ve Tutanağa Geçirilmesi: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi (06.11.2025, E. 2025/1231, K. 2025/1369), kusursuz teknik arıza nedeniyle katılım sağlanamaması hâlinde durumun tutanağa geçirilmesi ve duruşmanın ertelenmesi gerektiğini belirtmiş; “ilk derece mahkemesinin, davacı vekiline en az iki kez e-duruşma daveti gönderilmesi ile davetiyeye cevap verilmezse, davacı vekilinin e-duruşmaya katılmadığının zapta geçirilmesi” gerektiğini ifade etmiştir. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi de “e-duruşmalarda teknik sebeplerle bağlanamama sorunu iddiası da değerlendirilerek bir karar verilmesi gerektiğinden” diyerek kararı kaldırmıştır.
Kusursuz Bağlantı Sorununun Tespiti: İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi (04.03.2025, E. 2024/816, K. 2025/197) kararında aktarılan İzmir Bölge Adliye Mahkemesi kararına göre, “sonucuna göre davacının vekilinin kusuru olmaksızın teknik sebeplerden dolayı e-duruşmaya katılamadığının anlaşılması halinde, geçerli bir özrü bulunmaksızın duruşmaya katılmadığından ve davayı takip etmediğinden bahsedilemeyeceği” ifade edilmiştir.
Sistemsel Arıza Bulunmadığının Tespiti: Sistemsel kayıtlar incelendiğinde teknik arıza görülmüyorsa soyut iddialar kabul edilmemektedir:
Geniş Yorumlanan Teknik Engeller: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi (22.10.2025, E. 2025/1240, K. 2025/1657) kararında, vekilin başka mahkemede duruşmada olduğunu bildirmesi hâlinde “Davacı vekiline ulaşılmayarak duruşmanın yapılmaması dilekçede sözü edilen bir teknik neden olup, teknik nedenin mutlaka elektronik ortamdaki bir arızaya ilişkin olması gerekmemektedir.” denilerek mazeretin kabulü gerektiği belirtilmiş ve “ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına” karar verilmiştir. Aynı Dairenin 22.05.2025 tarihli kararında da (E. 2025/251, K. 2025/867) dosyadaki bağlantı görselleri incelenerek “Mazeretin reddi için objektif bir gerekçe mevcut değildir.” gerekçesiyle davanın açılmamış sayılması kararı kaldırılmıştır.
B. Talebin Kabul Edilmemesi veya Karara Bağlanmaması
Hâkimin duruşmadan en az bir iş günü önce talep hakkında karar vermemesi, duruşma esnasında da talep yok sayılarak dosyanın işlemden kaldırılması kararları Bölge Adliye Mahkemeleri ve Yargıtay tarafından hukuki dinlenilme hakkına aykırılık gerekçesiyle bozulmakta veya kaldırılmaktadır.
C. Anlaşmalı Boşanma Duruşmasıyla İlgili Beklentiler
E-Duruşma imkânının değerlendirilmesinde duruşmanın niteliği önemlidir. Özellikle anlaşmalı boşanma davasında tarafların duruşmaya katılması ve protokolün onaylanmasına ilişkin kurallar ayrıca dikkate alınmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Avukat e-Duruşmaya katılabilir mi?
Evet, vekil HMK m. 149/1 ve ilgili Yönetmelik uyarınca duruşma gününden en az iki iş günü önce UYAP üzerinden talepte bulunabilir. Hâkim en az bir iş günü önce kabul kararı verdiği takdirde vekil duruşmaya uzaktan katılabilir. Katılım esnasında duruşma kılık-kıyafet düzenine (cübbe vb.) uyulması zorunludur.
Sonuç olarak, E-Duruşma imkânı, yargılamanın niteliği ve ilgili usul koşulları çerçevesinde mahkemenin takdiri ve kararıyla değerlendirilir. Süresinde (en az iki iş günü önce) yapılan talepler hakkında hâkimin olumlu veya olumsuz bir karar vermesi usuli kazanılmış hak ve hukuki dinlenilme hakkının zorunlu bir gereğidir. Taraftan veya vekilden kaynaklanmayan teknik aksaklıklarda dosyanın takipsiz bırakıldığı kabul edilemez ve HMK m. 150 uygulanamaz; ancak sistemde teknik arıza bulunmadığı tespit edildiğinde oturuma katılmayan taraf aleyhine dosyanın açılmamış sayılması veya mazeretin reddi sonuçları doğmaktadır.
Ankara Aile Hukuku Avukatı – Hukuki Bilgilendirme
Bu makalede yer alan açıklamalar, genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Aile hukukundan kaynaklanan uyuşmazlıklarda olayların özellikleri, tarafların hukuki durumları, mevcut deliller ve yürürlükteki mevzuat farklılık gösterebileceğinden her somut olayın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Av. Akın Özbey, Ankara’da aile hukuku kapsamında boşanma, velayet, nafaka, mal rejiminin tasfiyesi, ziynet alacağı, soybağının reddi ve babalık davaları gibi konularda avukatlık faaliyetini yürütmektedir.
Hukuki uyuşmazlığınıza ilişkin görüşme ve iletişim için 0537 932 50 50 numaralı telefondan hukuk büromuza ulaşabilirsiniz.
İlgili Hukuki Bilgilendirme Yazıları
Bu makalenin konusuyla bağlantılı diğer hukuki bilgilendirme yazılarına aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz:






