Boşanma Davasında Silinen Instagram ve WhatsApp Mesajları Delil Olabilir mi?

Boşanma davalarında dijital verilerin ve özellikle mesajlaşma kayıtlarının hükme esas alınabilmesi; verinin teknik olarak varlığına, manipüle edilmemiş olmasına ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu kapsamında hukuka uygun yollardan elde edilmiş bulunmasına bağlıdır. Nitekim 6100 sayılı Kanun’un 189 uncu maddesinin ikinci fıkrasının güncel metninde yer alan, “Hukuka aykırı olarak elde edilmiş olan deliller, mahkeme tarafından bir vakıanın ispatında dikkate alınamaz” amir hükmü uyarınca, mesajların içeriğinden bağımsız olarak elde ediliş yöntemi yargılamanın sonucunu doğrudan tayin etmektedir.

1. Silinen Mesajlar Boşanma Davasında Kullanılabilir mi?

Silinmiş mesajların boşanma davasında delil olarak değerlendirilmesi bakımından hukuka uygun delil elde etme ve sunma kurallarına ilişkin açıklamalarımız önemlidir. Silinmiş iletilerin kurtarılması amacıyla başvurulan yöntemler ve delil oluşturma çabaları katı denetim kurallarına bağlanmıştır:

Kurtarma Programlarıyla Veri Elde Edilmesi: Eşin telefonuna üçüncü parti yazılımlar (örneğin disk digger) yüklenerek silinmiş kayıtların geri getirilmesi hukuka aykırı delil kabul edilmektedir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 21.12.2021 tarihli, E. 2021/7539, K. 2021/9869 sayılı kararında; telefona program kurularak geri getirilen görüşme kayıtlarına ilişkin olarak “hukuka aykırı bu delil kusur belirlemesinde dikkate alınamaz ve bu delil ile kanıtlanmak istenen vakıa kadına kusur olarak yüklenemez.” tespiti yapılmış, kadının kabul etmediği yazışmalar yönünden “bu yazışmalar da kusur belirlemesinde dikkate alınamaz.” denilerek “davalı kadına yüklenen güven sarsıcı davranış vakıasının ispatlanamadığı anlaşılmaktadır.” sonucuna varılmış ve Bölge Adliye Mahkemesi kararı hakkında “davacı erkeğin davasının reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.” hükmü kurulmuştur. Dijital delillerin dava açılmadan önce korunması ve uygun şekilde sunulması konusunda boşanma davası öncesinde yapılması gereken hukuki hazırlıklara ilişkin yazımız da incelenebilir.

Benzer şekilde, Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 27.04.2023 tarihli, E. 2023/434, K. 2023/1999 sayılı kararında aktarılan önceki bozma ilamında; program vasıtasıyla silinmiş kayıtların geri getirilmesinin “hukuka aykırı olarak elde edilen delil niteliğinde olduğu”, “kusur belirlemesinde dikkate alınamayacağı” ve kadının kabul etmediği yazışmalar yönünden “davalı tarafından yazıldığı iddiasının soyut kaldığı” değerlendirilmiştir; Yargıtay bozmaya uyan Bölge Adliye Mahkemesi kararı aleyhine yapılan başvuruda “Davacı erkek vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA” karar vermiştir.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 27.09.2022 tarihli, E. 2022/6424, K. 2022/7549 sayılı kararında aktarılan önceki bozma ilamında da benzer şekilde programla geri getirilen kayıtların hukuka aykırı olduğu ve davalının kabul etmediği yazışmalar yönünden “bu yazışmalar da kusur belirlemesinde dikkate alınamaz” tespiti yer almış; kararda önceki bozmaya uyulmasına rağmen yeniden hüküm kurulmaması nedeniyle Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozulmuştur.

2. Silinmiş Mesajların Varlığı Nasıl İspatlanabilir?

Silinmiş veya mevcut mesajların varlığının ispatında mahkemelerce teknik inceleme, hesap tespiti ve delilin aidiyetinin saptanması aranmaktadır:

Uzman Bilirkişi İncelemesi ve Hesap Bilgileri: Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 03.04.2024 tarihli, E. 2023/5735, K. 2024/2339 sayılı kararında aktarılan Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi değerlendirmesinde; “mesajların kadından sadır olup olmadığı hususunun kuşkuya yer bırakmayacak şekilde araştırılması, gerekirse davacı kadının sosyal medya hesabının bilgilerinin mahkemeye sunulması istenilip yazışma içeriklerinin ve tarihlerinin uzman bilirkişi marifetiyle tespit edilip dosya içeriğine eklenmesi, bunların kadından sadır olduğunun anlaşılması halinde kocanın bunları elde etme biçimi de nazara alınarak hukuka aykırı delil mahiyetinde olup olmadıklarının da değerlendirilmesi” gerekliliği ifade edilmiştir (Yargıtay anılan kararda boşanmanın fer’îleri ve velâyet yönünden “Bölge Adliye Mahkemesi kararının boşanmanın fer’îleri ile velâyet düzenlemesi yönünden ORTADAN KALDIRILMASINA” ve “İlk Derece Mahkemesi kararının boşanmanın fer’îleri ile velâyet düzenlemesi yönünden BOZULMASINA” hükmetmiştir).

Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 02.07.2024 tarihli, E. 2023/5254, K. 2024/5191 sayılı kararında, Trabzon Bölge Adliye Mahkemesince yazışmaların aidiyetinin belirlenmesi için erkeğin telefonunun sunulması ve “yazışma içeriklerinin ve tarihlerinin uzman bilirkişi marifetiyle tespit edilip dosya içeriğine eklenmesi” istenmiş; ilk derece mahkemesince yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde eşin tehdit edilmesi vakıasının “yazışma içeriklerinden sabit” olduğu belirlenerek verilen karar, Yargıtayca 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca onanmıştır.

Belge Niteliği: Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi tarafından “cep telefonu içerisindeki mesajların, teknolojinin geliştiği bu dönem itibarı ile belge niteliğinde olduğu” tespiti yapılmış, ancak telefon şifresinin hukuka aykırı elde edilmesi nedeniyle “sunulan şifre hukuka uygun olmadığından yargılamanın iadesi talebinin mesmu (dinlenebilir) olmadığı” sonucuna varılmıştır; bu karar Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 21.12.2023 tarihli, E. 2023/5277, K. 2023/6403 sayılı ilamıyla onanmıştır.

3. Mesajların Hukuka Uygun Elde Edilmesi Neden Önemlidir?

Mesajların içeriği kusur oluşturacak nitelikte olsa dahi hukuka aykırı yollarla temin edilmiş olmaları halinde hükme esas alınamazlar:

Zor Kullanma ve Şifre Kırma: Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 16.10.2024 tarihli, E. 2024/101, K. 2024/7537 sayılı kararında; mesajların eşin telefonundan zorla alma ve şifre kırma suretiyle ele geçirilmesi karşısında, “Hukuka aykırı olarak elde edilmiş olan deliller, mahkeme tarafından bir vakıanın ispatında dikkate alınamaz” kuralı gereğince “bu delil hükme esas alınamaz” denilmiş ve “İlk Derece Mahkemesi kararının erkeğin birleşen boşanma davasının kabulü yönünden kadın yararına BOZULMASINA” karar verilmiştir.

Yetkisiz WhatsApp Web Erişimi: Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 14.03.2024 tarihli, E. 2023/5012, K. 2024/1780 sayılı kararında; Bölge Adliye Mahkemesinin “eşinin sadakatinden kuşkulanan ve aldatıldığını düşünen erkeğin söz konusu yazışma içeriğini başka yolla elde etmesi olanağının bulunmadığı” yönündeki kabulü hatalı bulunarak, WhatsApp Web oturumu üzerinden elde edilen yazışmalar yönünden “bu delil hukuka aykırı nitelikte olduğundan kusur belirlemesinde dikkate alınamaz” denilmiş, delilin elde ediliş biçiminin kendiliğinden gözetileceği ve “Hukuka aykırı olarak elde edilmiş olan deliller”in ispatta kullanılamayacağı belirtilip “İlk Derece Mahkemesi kararının erkeğin boşanma davasının kabulü yönünden davalı- karşı davacı kadın yararına BOZULMASINA” ve “İlk Derece Mahkemesi kararının kadının davasının reddi yönünden ONANMASINA” karar verilmiştir.

Unutulan Cihazın İncelenmesi ve Özel Hayatın Gizliliği: Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 01.03.2021 tarihli, E. 2021/563, K. 2021/1768 sayılı kararında; eşin evden ayrılırken cihazı yanına alamaması durumunda dahi “Telefonu unuttuğu varsayımında dahi telefondaki mesajların özel hayatın gizliliğini ihlal edecek şekilde kusur belirlemesinde dikkate alınması doğru görülmemiştir.” değerlendirmesi yapılarak, kayıtların “hukuka aykırı olarak elde edilmiş delil kapsamında olup, kusur belirlemesinde dikkate alınamayacağından” hareketle hüküm kusur ve tazminat yönünden bozulmuş, “hükmün bozma kapsamı dışında kalan temyize konu diğer bölümlerinin ise … ONANMASINA” karar verilmiştir.

Gizlice Ekran Kaydı/Alıntılama Yapılması: Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 10.01.2024 tarihli, E. 2023/2916, K. 2024/61 sayılı kararında onanan İlk Derece Mahkemesi gerekçesinde; “davacı kadının rızası ve iradesi dışında davalı kocanın eşine ait cep telefonunu alarak telefondaki mesajları ekran alıntılama yöntemi ile kaydettiği” belirtilerek, paylaşımların ancak hesap sahibi ya da muhatabınca delil yapılabileceği ve “hukuka aykırı olarak elde edilmiş olan delillerin mahkeme tarafından bir vakanın ispatında dikkate alınamayacağı” belirtilmiştir.

Diğer Hukuka Aykırılık Tespitleri:

  • İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi tarafından kişisel telefondaki içeriklerin rıza dışı sunulmasına ilişkin “dosyaya sunulan mesajlar, fotograf ve video kayıtlarının yasal yoldan elde edilmediği ve delil olarak değerlendirilmesi ile hükme esas alınmasının hatalı olduğu” değerlendirmesi yerinde görülerek karar Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 15.10.2024 tarihli, E. 2023/10074, K. 2024/7351 sayılı kararıyla kusur belirlemesi yönünden bozulmuştur.
  • Konya Bölge Adliye Mahkemesi tarafından Instagram mesaj kayıtlarının “delilin hukuka aykırı nitelikte olması sebebiyle kusur olmaktan çıkartılması gerektiği” tespiti yapılmış, Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 06.11.2024 tarihli, E. 2024/1153, K. 2024/8334 sayılı kararı ile Bölge Adliye Mahkemesi hükmü onanmıştır.
  • Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 10.09.2024 tarihli, E. 2023/9260, K. 2024/5491 sayılı kararında “telefon mesaj kayıtlarına yönelik delilin hukuka uygun yollarla elde edilmediğinin, hükme esas alınamayacağının anlaşılmasına göre” Bursa Bölge Adliye Mahkemesi kararı onanmıştır.
  • Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 21.03.2022 tarihli, E. 2022/1110, K. 2022/2657 sayılı kararında; mesajların nasıl temin edildiği açıklanmadığında “sadakatsizlik vakıasını ispata yarar delillerin hukuka uygun elde edildiğinin kabulünün mümkün olmadığı” belirtilerek İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

Hukuka Uygunluk İtirazı Bulunmaması veya Kurgu Olmaması:

  • İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, kurgu bulunmadığı gerekçesiyle “bu delillerin hukuka aykırı elde edildiğinden bahsedilemeyeceği, bu nedenle usulüne uygun olarak dosyaya sunulan bu delillerin hükme esas alınabileceği” sonucuna varmış; Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 23.10.2024 tarihli, E. 2023/9320, K. 2024/7734 sayılı kararında “temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir” denilerek hüküm onanmıştır.
  • Ankara Bölge Adliye Mahkemesi, “davalı erkeğin sosyal medya hesabının kendisine ait olmadığına, davacı kadın tarafından oluşturulduğuna yönelik herhangi bir iddiasının olmadığı” ve “hukuka aykırı yollarla elde edildiğine ilişkin bir iddia bulunmayan bu sosyal medya hesabındaki yazışmaların hükme esas alınması gerektiği” yönünde değerlendirmede bulunmuştur (Yargıtay 2. Hukuk Dairesi 17.05.2023 tarihli, E. 2022/11537, K. 2023/2452 sayılı kararında nafaka yönünden bozma, diğer yönlerden onama kararı vermiştir).
  • İlk Derece Mahkemesi gerekçesinde, “davacının davalıya ait telefon ya da taşınabilir bir cihazdan davalının kaydetmiş olduğu görüntüyü davacıdan gizli olarak kopyalamak suretiyle delil olarak kullandığı, kullanılan bu delilin sırf delil oluşturmak maksatlı olarak hukuka aykırı bir şekilde elde edildiğinden bahsedilemeyeceği” ifadesine yer verilmiş, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi istinafı esastan reddetmiş ve Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 21.11.2024 tarihli, E. 2023/8393, K. 2024/8971 sayılı kararı ile karar onanmıştır.
  • Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi tarafından “mesaj ve kayıtların hukuka uygun yolla elde edilmiş delil olmadığının davalı tarafından ispat edilemediği” gerekçesi benimsenmiş, Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 27.03.2024 tarihli, E. 2023/5740, K. 2024/2134 sayılı kararı ile esastan ret hükmü onanmıştır.

Avukatın Gözünden

Boşanma Davasında Silinen Instagram ve WhatsApp Mesajları Delil Olabilir mi?

Teknik Beklentilerin Gerçekliği: Uygulamada silinen her mesajın teknik olarak geri getirilebileceği yönündeki beklentiler doğru değildir. Mahkemelerce veya taraflarca her silinmiş verinin kurtarılması teknik olarak mümkün olmadığı gibi, üçüncü şahıs kurtarma programları kullanılarak silinmiş verilerin geri yüklenmesi içtihatlarda hukuka aykırı kabul edilmektedir.

Eldeki Delilin Güvenilirliği: Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 05.02.2014 tarihli, E. 2013/19577, K. 2014/1926 sayılı Ankara 8. Aile Mahkemesi kararını bozan ilamında ifade edildiği üzere: “Elektronik ortamdaki fotoğraf, film, görüntü veya ses kaydı gibi veriler ve bunlara benzer bilgi taşıyıcılar, diğer delillerle desteklendikleri takdirde “delil” olarak hükme esas alınabilir. Bu veriler tek başına vakıaların ispatına yeterli değildir.” Ayrıca tarafın kendisini başka biri gibi göstererek oluşturduğu yazışmalar için “Bu halde, sosyal paylaşım sitesi üzerinden yapılan görüşme kayıtları da vakıaların ispatında dikkate alınamaz (HMK md. 189/2).” denilmiştir.

Uygulamada En Sık Karşılaşılan Sorunlar

Yedek Kayıtların Bulunmaması ve Teknik İmkânsızlık: İncelenen kararlarda silinmiş iletilerin yedeklerden teknik olarak nasıl çıkarılacağına ilişkin bir veri veya pozitif imkân bulunmamaktadır; mesajların geri getirilmesi adına yüklenen casus veya harici programlar delili yasak hale getirmektedir.

Ekran Görüntülerinin Doğrulanamaması: Ekran görüntülerinin kime ait olduğunun tespit edilememesi ve kolayca üretilebilir/değiştirilebilir olması ispat gücünü zayıflatmaktadır. Malatya 1. Aile Mahkemesinin kararında, “dava dilekçesi ekinde sunulan yazışmaların hangi hesaptan gönderildiğinin, bu yazışmaların hangi telefondan ve ne suretle alındığının tespitinin mümkün olmadığı” gerekçesiyle yazışmalar kusur yüklemede yetersiz görülmüş, tanığın ekran görüntüsünden mesajları okuması da doğrulayıcı başka kesin delil olmadığından yeterli sayılmamıştır (Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi istinafı diğer gerekçelerle kabul etmiş, Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 02.07.2024 tarihli, E. 2023/5573, K. 2024/5188 sayılı kararıyla hüküm onanmıştır).

Yetkisiz Hesap ve Cihaz Erişimi: Eşin telefonunu gizlice alarak şifre kırmak, unutulan telefonu karıştırmak ya da WhatsApp Web aracılığıyla gizlice senkronize olmak delilleri 6100 sayılı Kanun’un 189 uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca bütünüyle geçersiz kılmaktadır.

Sık Sorulan Sorular

Ekran Görüntüsü Yeterli midir?

Hayır, tek başına yeterli değildir. Yargıtay 2. Hukuk Dairesinin 16.12.2024 tarihli, E. 2023/3675, K. 2024/9976 sayılı kararında açıkça; “anılan yazışmaların davalının eli ürünü olduğu ve hukuka uygun olarak ele geçirildiği hususlarının davacı tarafından ispat edilmesi durumunda delil olarak kabul edilmesi mümkündür” denilmiş, ispatlanamadığı için “ekran görüntülerinin hükme esas alınma olanağı bulunmamaktadır” sonucuna ulaşılarak boşanma hükmü bozulmuştur. Ayrıca mesajların diğer yan delillerle (tanık, otel/bilet kaydı vb.) desteklenmesi aranmaktadır (Bkz. Yargıtay 2. HD E. 2022/11206 K. 2023/2419; E. 2023/8913 K. 2024/786).

Karşı Tarafın Telefonu İncelenebilir mi?

Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi kararlarında geçtiği üzere, ancak mesajları sunan eşin veya davacının telefonunun mahkemeye verilmesi istenerek bilirkişi marifetiyle tespit yapılması ya da hesap bilgilerinin sunulması gündeme gelebilmektedir. Eşin rızası hilafına telefonun zorla alınarak incelenmesi ise açık hukuka aykırılık oluşturmaktadır.

,

Sonuç olarak; Silinen mesajların delil değeri, teknik olarak erişilebilir olmalarından ve hukuka uygun elde edilmelerinden bağımsız değerlendirilemez. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi içtihatları; eşin telefonuna casus/kurtarma yazılımları yüklenerek, WhatsApp Web oturumu açılarak, şifre kırılarak veya rıza hilafına ekran görüntüsü alıntılayarak elde edilen mesajların hukuka aykırı delil niteliği taşıdığını ve 6100 sayılı Kanun’un 189 uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca kusur belirlemesinde hükme esas alınamayacağını duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya koymaktadır. Mesajların hükme dayanak yapılabilmesi; hukuka uygun yöntemlerle ele geçirilmiş olmasına, yazışmaların taraflara ait olduğunun bilirkişi marifetiyle veya somut verilerle doğrulanabilmesine ve tanık ile diğer delillerle desteklenmesine bağlıdır.

Ankara Aile Hukuku Avukatı – Hukuki Bilgilendirme

Bu makalede yer alan açıklamalar, genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Aile hukukundan kaynaklanan uyuşmazlıklarda olayların özellikleri, tarafların hukuki durumları, mevcut deliller ve yürürlükteki mevzuat farklılık gösterebileceğinden her somut olayın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Av. Akın Özbey, Ankara’da aile hukuku kapsamında boşanma, velayet, nafaka, mal rejiminin tasfiyesi, ziynet alacağı, soybağının reddi ve babalık davaları gibi konularda avukatlık faaliyetini yürütmektedir.

Hukuki uyuşmazlığınıza ilişkin görüşme ve iletişim için 0537 932 50 50 numaralı telefondan hukuk büromuza ulaşabilirsiniz.

İlgili Hukuki Bilgilendirme Yazıları

Bu makalenin konusuyla bağlantılı diğer hukuki bilgilendirme yazılarına aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz:

Boşanma Davasında Yapılan Delil ve Usul Hataları

Boşanma Davası Öncesinde Delil Hazırlığı

Ankara Boşanma Avukatı

Benzer Yazılar

WhatsApp Telefonla Ara
WhatsApp

Av. Akın ÖZBEY sitesinden daha fazla şey keşfedin

Okumaya devam etmek ve tüm arşive erişim kazanmak için hemen abone olun.

Okumaya Devam Edin